{"id":15608,"date":"2020-03-16T17:09:00","date_gmt":"2020-03-16T13:09:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.hakimiyyet.com\/?p=15608"},"modified":"2020-03-16T17:09:00","modified_gmt":"2020-03-16T13:09:00","slug":"gun%c9%99s-enerjisind%c9%99n-qlobal-istifad%c9%99-ilb%c9%99il-artir-statistika","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/?p=15608","title":{"rendered":"G\u00fcn\u0259\u015f enerjisind\u0259n qlobal istifad\u0259 ilb\u0259il art\u0131r &#8211; STAT\u0130ST\u0130KA"},"content":{"rendered":"<p style=\"font-weight: 400;\"><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit;\">Haz\u0131rda koronavirusun yay\u0131lmas\u0131n\u0131n d\u00fcnya iqtisadiyyat\u0131na m\u0259nfi t\u0259sir etdiyi m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur. Neft qiym\u0259tl\u0259rinin k\u0259skin enm\u0259si d\u00fcnyada iqtisadi prosesl\u0259rin gedi\u015fat\u0131n\u0131n, qlobal s\u0259viyy\u0259d\u0259 iqtisadi art\u0131m\u0131n v\u0259 s\u0259naye istehsal\u0131n\u0131n yava\u015flamas\u0131na s\u0259b\u0259b olub. B\u00fct\u00fcn bunlar bir daha s\u00fcbut edir ki, d\u00fcnya h\u0259l\u0259 d\u0259 \u0259n\u0259n\u0259vi enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rind\u0259n \u00e7ox as\u0131l\u0131d\u0131r. Bu, alternativ v\u0259 b\u0259rpa olunan enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rinin inki\u015faf\u0131n\u0131 bir q\u0259d\u0259r d\u0259 g\u00fccl\u0259ndirm\u0259yi z\u0259ruri edir.<\/span><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit;\">B\u0259li, h\u0259qiq\u0259t\u0259n, haz\u0131rda d\u00fcnyada bu istiqam\u0259t\u0259 b\u00f6y\u00fck diqq\u0259t yetirilir. Bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259 \u00fcmumi elektrik enerjisi istehsal\u0131nda alternativ v\u0259 b\u0259rpa olunan enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rinin pay\u0131n\u0131 art\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn f\u0259al i\u015fl\u0259yir v\u0259 bu s\u0259yl\u0259r d\u0259 \u00f6z m\u00fcsb\u0259t n\u0259tic\u0259sini g\u00f6st\u0259rir.<\/span><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit;\">Bel\u0259 ki, Beyn\u0259lxalq Enerji Agentliyinin (IEA) hesablamalar\u0131na g\u00f6r\u0259, 2019-cu ild\u0259 qlobal enerji istehsal\u0131nda alternativ v\u0259 b\u0259rpa olunan enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rin pay\u0131 28,4% t\u0259\u015fkil edib (2018-ci ild\u0259 bu g\u00f6st\u0259rici 27%-\u0259 b\u0259rab\u0259r olub). \u00d6t\u0259n il alternativ v\u0259 b\u0259rpa olunan enerji m\u0259nb\u0259l\u0259ri il\u0259 2 995,9 TVt (teravatt) elektrik enerjisi istehsal edilib. Bu, 2018-ci ill\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 4% \u00e7oxdur.<\/span><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit;\">Onu da qeyd etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, alternativ v\u0259 b\u0259rpa olunan enerji m\u0259nb\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 \u0259n y\u00fcks\u0259k art\u0131m g\u00fcn\u0259\u015f enerjisinin istifad\u0259si \u00fczr\u0259 qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. Hesabata \u0259sas\u0259n, \u00f6t\u0259n il d\u00fcnyada g\u00fcn\u0259\u015f stansiyalar\u0131 363,3 TVt elektrik enerjisi istehsal edib ki, bu da 2018-ci ilin g\u00f6st\u0259ricisi il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 13,6% \u00e7oxdur.<\/span><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit;\">IEA-nin m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, 2019-cu ild\u0259 qlobal enerji istehsal\u0131nda (10 548,6 TVt) g\u00fcn\u0259\u015f elektrik stansiyalar\u0131n pay\u0131 3,4% t\u0259\u015fkil edib. 2018-ci ild\u0259 bu g\u00f6st\u0259rici 3% s\u0259viyy\u0259sind\u0259 olub.<\/span><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit;\">R\u0259q\u0259ml\u0259r onu g\u00f6st\u0259rir ki, b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada g\u00fcn\u0259\u015f enerjisinin istifad\u0259sinin geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 h\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 t\u0259siredici i\u015fl\u0259r apar\u0131l\u0131r. Az\u0259rbaycan da beyn\u0259lxalq iqtisadi sistemin v\u0259 qlobal enerji bazar\u0131n\u0131n i\u015ftirak\u00e7\u0131s\u0131 kimi, bu istiqam\u0259td\u0259 \u00f6z s\u0259yl\u0259rini \u0259sirg\u0259mir. Bildiyimiz kimi, \u00f6lk\u0259d\u0259 alternativ v\u0259 b\u0259rpa olunana enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rinin v\u0259 x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 g\u00fcn\u0259\u015f enerjisinin istifad\u0259sinin inki\u015faf\u0131na b\u00f6y\u00fck diqq\u0259t yetirilir. Bunun n\u0259tic\u0259si kimi, son 5 ild\u0259 (2015-2019-cu ill\u0259r) Az\u0259rbaycanda g\u00fcn\u0259\u015fl\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259n stansiyalarla elektrik enerjisinin istehsal\u0131 10,6 d\u0259f\u0259 artaraq 190,6 mln. kVt-saata \u00e7at\u0131b.<\/span><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><span style=\"font-style: inherit; font-weight: inherit;\">\u018flb\u0259tt\u0259, g\u00f6st\u0259ricil\u0259r qlobal s\u0259viyy\u0259d\u0259 bir o q\u0259d\u0259r d\u0259 b\u00f6y\u00fck olmasa da, bu, s\u00f6z\u00fcged\u0259n istiqam\u0259tin inki\u015faf\u0131na y\u00f6n\u0259l\u0259n t\u0259dbirl\u0259rin n\u0259tic\u0259sinin n\u00fcmun\u0259sidir v\u0259 bu r\u0259q\u0259ml\u0259ri v\u0259 respublika \u0259razisind\u0259 g\u00fcn\u0259\u015f enerjisind\u0259n istifad\u0259 s\u0259viyy\u0259sini art\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn i\u015fl\u0259r daha da g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259lidir. Lakin s\u0259yl\u0259r t\u0259k d\u00f6vl\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 deyil (pilot layih\u0259l\u0259rin realla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 iri g\u00fcn\u0259\u015f elektrik stansiyalar\u0131n tikintisi), lokal s\u0259viyy\u0259d\u0259 d\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259lidir (fiziki v\u0259 h\u00fcquqi \u015f\u0259xsl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n 150 kVt g\u00fcc\u00fcn\u0259d\u0259k f\u0259rdi qaydada ki\u00e7ik elektrik stansiyalar\u0131n qura\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131). Bununla da Az\u0259rbaycan enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyini daha da m\u00f6hk\u0259ml\u0259tmi\u015f v\u0259 haz\u0131rda \u015fahid oldu\u011fumuz iqtisadi kataklizml\u0259rin t\u0259sirind\u0259n as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 azaltm\u0131\u015f olacaq.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Haz\u0131rda koronavirusun yay\u0131lmas\u0131n\u0131n d\u00fcnya iqtisadiyyat\u0131na m\u0259nfi t\u0259sir etdiyi m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur. Neft qiym\u0259tl\u0259rinin k\u0259skin enm\u0259si d\u00fcnyada iqtisadi prosesl\u0259rin gedi\u015fat\u0131n\u0131n, qlobal s\u0259viyy\u0259d\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15608"}],"collection":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=15608"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15608\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15609,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15608\/revisions\/15609"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=15608"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=15608"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=15608"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}