{"id":174268,"date":"2022-11-30T23:06:34","date_gmt":"2022-11-30T19:06:34","guid":{"rendered":"http:\/\/hakimiyyet.info.az\/?p=174268"},"modified":"2022-11-30T23:06:36","modified_gmt":"2022-11-30T19:06:36","slug":"bigan%c9%99liyimizin-aci-n%c9%99tic%c9%99l%c9%99ri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/?p=174268","title":{"rendered":"B\u0130GAN\u018fL\u0130Y\u0130M\u0130Z\u0130N ACI N\u018fT\u0130C\u018fL\u018fR\u0130"},"content":{"rendered":"\n<p><br><strong><em>Bizim \u201cBor\u00e7al\u0131 C\u0259miyy\u0259ti\u201d \u0130ctimai Birliyi yarand\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnd\u0259n G\u00fcrc\u00fcstanda az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n kompakt \u015f\u0259kild\u0259 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 Kvamo Kartli (Bor\u00e7al\u0131) b\u00f6lg\u0259sind\u0259, Tbilisi, Marneuli, Qara\u00e7\u00f6p v\u0259 s. yerl\u0259rd\u0259 soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n h\u00fcquqlar\u0131n\u0131 bu v\u0259 dig\u0259r \u015f\u0259kild\u0259 pozulmas\u0131, iranl\u0131 missionerl\u0259rin ciddi \u015f\u0259kild\u0259 Xomeyni ideyalar\u0131n\u0131, h\u0259m\u00e7inin \u015fi\u0259liyi t\u0259bli\u011f etm\u0259si, \u0130slam ideallar\u0131n\u0131 deyil, Tehran\u0131n maraqlar\u0131n\u0131 yaymaqla m\u0259\u015f\u011ful olmalar\u0131 bar\u0259d\u0259 h\u0259y\u0259can t\u0259bili \u00e7al\u0131rd\u0131. <\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Qeyd edim ki, \u0130ran\u0131n birba\u015fa d\u0259st\u0259yil\u0259 G\u00fcrc\u00fcstanda \u201c\u018fhli-Beyt\u201d, \u201c\u018fl\u00fcl-Beyt\u201d, \u201cAli-hikm\u0259t\u201d dini c\u0259miyy\u0259tl\u0259ri yarad\u0131lm\u0131\u015f v\u0259 onlar\u0131n \u201cZeyn\u0259b\u201d, \u201cFatim\u0259\u201d t\u0259\u015fkilatlar\u0131 \u015fi\u0259 ad\u0131 alt\u0131nda gizl\u0259nib, q\u0131sa zamanda etnik az\u0259rbaycanl\u0131lar aras\u0131nda ciddi t\u0259bli\u011fat \u015f\u0259b\u0259k\u0259si formala\u015fd\u0131rma\u011fa nail olmu\u015flar. \u0130ran\u0131n b\u0259z\u0259n a\u00e7\u0131q, b\u0259z\u0259n is\u0259 dolay\u0131 yollarla h\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 G\u00fcrc\u00fcstan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n\u0131 \u00f6z ideoloji v\u0259 siyasi t\u0259sir dair\u0259sin\u0259 daxil etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn add\u0131mlar atd\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 bildirmi\u015fik.<br>\u0130ran\u0131n G\u00fcrc\u00fcstanda d\u00f6vl\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 missionerlik f\u0259aliyy\u0259tinin bariz n\u00fcmun\u0131si kimi qeyd edim ki, h\u0259l\u0259 2005-ci ild\u0259 burada s\u0259fir olmu\u015f M\u00fcct\u0259ba D\u0259mir\u00e7i az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n s\u0131x ya\u015fad\u0131qlar\u0131 rayonlara s\u0259f\u0259r etmi\u015f, \u201c\u018fhli-Beyt\u201d c\u0259miyy\u0259tinin \u00e7\u0259tiri alt\u0131nda f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n f\u0259al aktivistl\u0259rl\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f ke\u00e7irmi\u015f v\u0259 \u0130ran\u0131n az\u0259rbaycanl\u0131 dindarlar\u0131n probleml\u0259rinin h\u0259lli \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lind\u0259n g\u0259l\u0259ni \u0259sirg\u0259m\u0259y\u0259c\u0259yin\u0259 s\u00f6z vermi\u015fdi.<br>G\u00fcrc\u00fcstanda Az\u0259rbaycan s\u0259firliyinin v\u0259 Qafqaz M\u00fcs\u0259lmanlar\u0131 \u0130dar\u0259sinin m\u00f6vcud oldu\u011fu halda \u0130ran\u0131n Borcal\u0131 b\u00f6lg\u0259sind\u0259 dini m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin h\u0259llind\u0259 canf\u0259\u015fanl\u0131q g\u00f6st\u0259rm\u0259si soyda\u015flar\u0131m\u0131z aras\u0131nda m\u0259zh\u0259b ayr\u0131-se\u00e7kiliyin\u0259 z\u0259min yaratd\u0131. Bu ilin avqust ay\u0131nda A\u015fura vaxt\u0131 \u0130ranl\u0131 missionerl\u0259r yerli camaat\u0131 y\u00fcr\u00fc\u015f\u0259 \u00e7\u0131xarm\u0131\u015f, onlar\u0131 sin\u0259 vurma\u011fa t\u0259hrik etmi\u015f v\u0259 \u0130ran\u0131n G\u00fcrc\u00fcstandak\u0131 s\u0259firi d\u0259 bu y\u00fcr\u00fc\u015fd\u0259 i\u015ftirak etmi\u015fdir.<br>\u0130ran SSR\u0130-nin s\u00fcqutundan sonra yaranm\u0131\u015f bo\u015fluqdan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n kompakt ya\u015fad\u0131qlar\u0131 \u0259razil\u0259rd\u0259 m\u0259scid v\u0259 m\u0259dr\u0259s\u0259 tikintisind\u0259 xeyli f\u0259all\u0131q n\u00fcmayi\u015f etdirib, h\u0259m\u00e7inin dini m\u0259zmunlu n\u0259\u015frl\u0259rin k\u00fctl\u0259vi \u00e7ap\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 d\u0259 ard\u0131c\u0131l i\u015f apar\u0131b. Bu is\u0259 iranl\u0131 missionerl\u0259r\u0259 t\u0259bli\u011fat i\u015find\u0259 ciddi \u00fcst\u00fcnl\u00fckl\u0259r yarad\u0131r. Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259tinin G\u00fcrc\u00fcstandak\u0131 soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n t\u0259hsilin\u0259, sosial h\u0259yat t\u0259rzin\u0259 bigan\u0259liyind\u0259n \u0130ranl\u0131 missionerl\u0259r maksimum d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 b\u0259hr\u0259l\u0259nib, dini t\u0259bli\u011fat\u0131 rahatl\u0131qla geni\u015fl\u0259ndirirdil\u0259r. G\u00fcrc\u00fcstan\u0131n Dini M\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Agentliyinin s\u0259dri Zaza Va\u015fakmadze ist\u0259yir ki, din xadiml\u0259ri k\u0259narda deyil, \u00f6lk\u0259nin \u00f6z\u00fcnd\u0259 haz\u0131rlans\u0131n. T\u0259bii ki, bu da \u0130ranl\u0131 missionerl\u0259rin tikdiyi dini m\u0259dr\u0259s\u0259l\u0259rd\u0259, m\u0259scidl\u0259rd\u0259 olacaq. 2011-ci ild\u0259n G\u00fcrc\u00fcstan h\u00f6kum\u0259ti t\u0259r\u0259find\u0259n \u201cG\u00fcrc\u00fcstan m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131 \u015furas\u0131n\u0131n\u201d yaranmas\u0131ndan v\u0259 regiondak\u0131 dini m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin Qafqaz m\u00fcs\u0259lmalar\u0131 idar\u0259sinin tabeliyind\u0259n \u00e7\u0131xmas\u0131ndan sonra iranl\u0131 missionerl\u0259rin bu \u00f6lk\u0259d\u0259ki mane\u0259siz f\u0259aliyy\u0259ti qar\u015f\u0131s\u0131nda \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259 he\u00e7 bir m\u0259hdudiyy\u0259t qalmay\u0131b.<br>2011-ci ild\u0259n etibar\u0259n iki \u00f6lk\u0259 aras\u0131nda q\u0131sam\u00fcdd\u0259tli s\u0259f\u0259rl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn viza t\u0259l\u0259bi aradan qald\u0131r\u0131l\u0131b. H\u0259m\u00e7inin s\u00f6z\u00fcged\u0259n vaxtdan etibar\u0259n Tehranla Tbilisi aras\u0131nda birba\u015fa avia\u0259laq\u0259 yarad\u0131ld\u0131. H\u0259tta 2006-c\u0131 ild\u0259 Rusiya il\u0259 G\u00fcrc\u00fcstan aras\u0131nda yaranm\u0131\u015f siyasi g\u0259rginlik n\u0259tic\u0259sind\u0259 Moskvan\u0131n bu \u00f6lk\u0259y\u0259 qaz t\u0259chizat\u0131n\u0131 dayand\u0131rd\u0131\u011f\u0131 zaman, Tbilisinin yaranm\u0131\u015f b\u00f6hranl\u0131 v\u0259ziyy\u0259td\u0259n \u00e7\u0131xmas\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n d\u0259st\u0259yil\u0259 yana\u015f\u0131, \u0130ran\u0131n da yard\u0131m\u0131 m\u00fch\u00fcm rol oynam\u0131\u015fd\u0131.<br>Soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n tarix boyu kompakt ya\u015fad\u0131qlar\u0131 b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259, Az\u0259rbaycandak\u0131 \u0259laq\u0259dar t\u0259\u015fkilatlar\u0131n, nazirlikl\u0259rin bigan\u0259liyi \u00fcz\u00fcnd\u0259n, t\u00fcrk toponiml\u0259rini d\u0259yi\u015fdirm\u0259kl\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan G\u00fcrc\u00fcstan hakimiyy\u0259ti \u0130ran\u0131n Borcal\u0131 b\u00f6lg\u0259sind\u0259ki f\u0259all\u0131\u011f\u0131na g\u00f6z yumma\u011fa \u00fcst\u00fcnl\u00fck verir v\u0259 b\u00f6y\u00fck ehtimalla bel\u0259 hesab edir ki, Tehran\u0131n t\u0259sirinin artmas\u0131 b\u00f6lg\u0259d\u0259ki etnik az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259sirind\u0259n uzaqla\u015fmas\u0131nda m\u00fcsb\u0259t rol oynayacaq. G\u00fcrc\u00fcstandak\u0131 b\u0259zi mill\u0259t\u00e7i dair\u0259l\u0259r Borcal\u0131da ya\u015fayan etnik az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 g\u00fcrc\u00fc d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyin\u0259 qar\u015f\u0131 potensial t\u0259hl\u00fck\u0259 kimi q\u0259l\u0259m\u0259 verm\u0259y\u0259 c\u0259hd edir, bu b\u00f6lg\u0259nin sosial-iqtisadi c\u0259h\u0259td\u0259n geri qalmas\u0131na \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. Ancaq bu yana\u015fma olduqca yanl\u0131\u015fd\u0131r. Bunun \u0259v\u0259zind\u0259 g\u00fcrc\u00fc mill\u0259t\u00e7il\u0259ri \u0130ran\u0131n Yax\u0131n v\u0259 Orta \u015e\u0259rqd\u0259 \u015fi\u0259l\u0259r ya\u015fayan b\u00f6lg\u0259l\u0259rind\u0259ki son 40 ild\u0259ki f\u0259aliyy\u0259tinin n\u0259tic\u0259l\u0259rini t\u0259hlil edib, laz\u0131mi n\u0259tic\u0259l\u0259r \u00e7\u0131xarsalar G\u00fcrc\u00fcstan d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyi \u00fc\u00e7\u00fcn daha faydal\u0131 i\u015f g\u00f6rm\u00fc\u015f olarlar.<br>Tehran\u0131n G\u00fcrc\u00fcstandak\u0131 aktiv f\u0259aliyy\u0259tini \u015f\u0259rtl\u0259ndir\u0259n dig\u0259r amil is\u0259 son zamanlar xeyli sayda \u0130ran v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n\u0131n ya\u015famaq v\u0259 biznes f\u0259aliyy\u0259ti \u00fc\u00e7\u00fcn bu \u00f6lk\u0259y\u0259 \u00fcz tutmas\u0131d\u0131r. 2018-ci ilin statistik g\u00f6st\u0259ricil\u0259rin\u0259 \u0259sas\u0259n G\u00fcrc\u00fcstana m\u00fcv\u0259qq\u0259ti ya\u015famaq v\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259k icaz\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcraci\u0259t ed\u0259nl\u0259rin 87 faizini m\u0259hz \u0130ran v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 t\u0259\u015fkil etmi\u015fdir.<br>T\u0259bii ki, bel\u0259 bir \u015f\u0259raitd\u0259 G\u00fcrc\u00fcstanda z\u0259ngin v\u0259 \u00e7oxsayl\u0131 \u0130ran diasporunun yaranmas\u0131 da qa\u00e7\u0131lmazd\u0131r. Bu is\u0259 davaml\u0131 olaraq Q\u0259rb\u0259 inteqrasiya ed\u0259n G\u00fcrc\u00fcstanda Avropa v\u0259 AB\u015e-\u0131n m\u00fcmk\u00fcn t\u0259siri alt\u0131na d\u00fc\u015f\u0259 bil\u0259c\u0259k b\u00f6y\u00fck bir toplum dem\u0259kdir. G\u00fcrc\u00fcstandak\u0131 iranl\u0131lar\u0131n zamanla Tehrana qar\u015f\u0131 potensial m\u00fcxalif q\u00fcvv\u0259y\u0259 \u00e7evrilm\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq, onlara n\u0259zar\u0259t ed\u0259 bilm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u0130ran\u0131n bu \u00f6lk\u0259d\u0259 m\u00fct\u0259\u015f\u0259kkil sosial daya\u011fa malik olmaq ehtiyac\u0131 \u00e7ox b\u00f6y\u00fckd\u00fcr. Bu m\u0259nada, \u0130ran hakimiyy\u0259ti m\u0259zh\u0259b v\u0259 din m\u0259nafel\u0259rinin qorunmas\u0131 ad\u0131 alt\u0131nda rahatl\u0131qla G\u00fcrc\u00fcstandak\u0131 soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131 casusluq f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 c\u0259lb etm\u0259k imkanlar\u0131na sahibdir.<br>\u0130ranl\u0131 missionerl\u0259rin birinci dal\u011fas\u0131 Borcal\u0131ya m\u0259hz sahibkarl\u0131q p\u0259rd\u0259si alt\u0131nda g\u0259lmi\u015fdi v\u0259 humanitar yard\u0131m ad\u0131 alt\u0131nda etnik az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 m\u00fcxt\u0259lif f\u0259aliyy\u0259t sah\u0259l\u0259rin\u0259 c\u0259lb etmi\u015fdi. G\u00fcrc\u00fcstan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n\u0131n kompakt ya\u015fad\u0131qlar\u0131 Borcal\u0131 b\u00f6lg\u0259si d\u0259 s\u00f6z\u00fcged\u0259n d\u00f6vrd\u0259 \u00f6lk\u0259nin sosial-iqtisadi c\u0259h\u0259td\u0259n \u0259n gerid\u0259 qalm\u0131\u015f b\u00f6lg\u0259l\u0259rind\u0259n hesab olunurdu. \u0130ranl\u0131lar\u0131n g\u0259tirdikl\u0259ri ki\u00e7ik s\u0259rmay\u0259l\u0259r, sahibkarl\u0131q f\u0259aliyy\u0259ti, h\u0259m\u00e7inin g\u0259ncl\u0259rin pulsuz \u015f\u0259kild\u0259 \u0130ran\u0131n dini universitetl\u0259rin\u0259 ali t\u0259hsil \u00fc\u00e7\u00fcn yola sal\u0131nmas\u0131 yerli \u0259hali aras\u0131nda Tehrana olan r\u0259\u011fb\u0259ti \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 g\u00fccl\u0259ndirmi\u015f oldu. G\u00fcrc\u00fcstan hakimiyy\u0259tinin etnik az\u0259rbaycanl\u0131lara m\u00fcnasib\u0259td\u0259 bir \u00e7ox hallarda qeyri-s\u0259mimi m\u00f6vqe tutmas\u0131, onlar\u0131n sosial probleml\u0259rin\u0259 laqeyd yana\u015fmas\u0131, az\u0259rbaycanl\u0131lara \u00f6z ana dill\u0259rind\u0259 t\u0259hsil alma\u011fa m\u00fcxt\u0259lif s\u00fcni mane\u0259l\u0259r yaratmas\u0131 \u0259slind\u0259, ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 \u0130ran\u0131n lehin\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259n amill\u0259r idi.<br>XX \u0259srin 90-c\u0131 ill\u0259rind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n Erm\u0259nistan\u0131n t\u0259cav\u00fcz\u00fc n\u0259tic\u0259sind\u0259 m\u00fcharib\u0259 \u015f\u0259raitil\u0259 \u00fczl\u0259\u015fm\u0259si r\u0259smi Bak\u0131n\u0131n Borcal\u0131dak\u0131 soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n probleml\u0259rin\u0259 z\u0259ruri diqq\u0259t yetirm\u0259sin\u0259 \u0259ng\u0259l t\u00f6r\u0259tdi.<br>T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, bu bo\u015fluqdan h\u0259min ill\u0259rd\u0259n etibar\u0259n \u0130ran m\u0259har\u0259tl\u0259 b\u0259hr\u0259l\u0259nmi\u015f, G\u00fcrc\u00fcstan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 aras\u0131nda \u00f6z\u00fcn\u0259 sosial dayaq yaratma\u011fa m\u00fcv\u0259ff\u0259q olmu\u015fdur v\u0259 Tehran\u0131n bu t\u0259siri m\u0259zh\u0259b\u00e7ilik z\u0259minin\u0259 s\u00f6yk\u0259ndiyind\u0259n milli irsin unutdurulmas\u0131na xidm\u0259t edir.<br>\u0130ran\u0131n Borcal\u0131 b\u00f6lg\u0259sind\u0259 apard\u0131\u011f\u0131 bu yadla\u015fma siyas\u0259tin\u0259 m\u00fcdaxil\u0259 etm\u0259y\u0259, onun qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alma\u011f\u0131 hal-haz\u0131rda h\u0259m Az\u0259rbaycan\u0131n, h\u0259m d\u0259 T\u00fcrkiy\u0259nin kifay\u0259t q\u0259d\u0259r geni\u015f imkanlar\u0131 var. Bel\u0259 bir siyas\u0259tin ard\u0131c\u0131l \u015f\u0259kild\u0259 v\u0259 q\u0259tiyy\u0259tl\u0259 icras\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn beyn\u0259lxalq siyasi \u015f\u0259raitin d\u0259 kifay\u0259t q\u0259d\u0259r \u0259lveri\u015fli oldu\u011fu n\u0259z\u0259rd\u0259n qa\u00e7mamal\u0131d\u0131r. AB\u015e-\u0131n v\u0259 Avropa \u0130ttifaq\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rinin \u0130rana m\u00fcnasib\u0259td\u0259ki siyas\u0259tini bir q\u0259d\u0259r d\u0259 s\u0259rtl\u0259\u015fdirm\u0259si he\u00e7 \u015f\u00fcbh\u0259siz ki, G\u00fcrc\u00fcstan t\u0259r\u0259find\u0259n n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmaya bilm\u0259z. Q\u0259rb\u0259 do\u011fru can atan Tiflisin \u00f6z \u0259razisind\u0259 \u0130rana ba\u011fl\u0131 olan t\u0259sir qruplar\u0131n\u0131n f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 d\u0259 bel\u0259 rahatl\u0131qla g\u00f6z yummas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmayacaq.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130ndiki siyasi \u015f\u0259raitd\u0259 \u0130ran\u0131n G\u00fcrc\u00fcstan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 vasit\u0259sil\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131 h\u0259r hans\u0131 formada birba\u015fa t\u0259hdid etm\u0259si ehtimal\u0131 y\u00fcks\u0259k olmasa da, dolay\u0131 yolla bel\u0259 t\u0259hdidl\u0259rin meydana \u00e7\u0131xmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr v\u0259 onlar Az\u0259rbaycan t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00fctl\u0259q n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmal\u0131d\u0131r. H\u0259min t\u0259hdidl\u0259rd\u0259n birincisi terror v\u0259 casusluq f\u0259aliyy\u0259til\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r.<br>2009-cu ilin aprelind\u0259 ADNA-da G\u00fcrc\u00fcstan v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131, Marneuli sakini F\u0259rda Q\u0259dirovun h\u0259yata ke\u00e7irdiyi q\u0259tliamdan d\u0259rs \u00e7\u0131xar\u0131lmal\u0131, b\u0259nz\u0259r hadis\u0259l\u0259rin t\u00f6r\u0259dilm\u0259m\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00fct\u00fcn qabaqlay\u0131c\u0131 add\u0131mlar at\u0131lmal\u0131d\u0131r. H\u0259min hadis\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 apar\u0131lan istintaq zaman\u0131, 13 n\u0259f\u0259rin h\u0259yat\u0131na son qoymu\u015f F\u0259rda Q\u0259dirovun xarici x\u00fcsusi xidm\u0259t orqanlar\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131na i\u015far\u0259 ed\u0259n ciddi d\u0259lill\u0259rin oldu\u011fu a\u015fkara \u00e7\u0131xar\u0131lm\u0131\u015fd\u0131.<br>Qaraba\u011fda m\u00fcs\u0259lman m\u0259scidind\u0259 donuz saxlayan murdar d\u00fc\u015fm\u0259nimizl\u0259 dostluq ed\u0259n \u0130ran\u0131n G\u00fcrc\u00fcstanda ya\u015fayan soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131 c\u0259lb ed\u0259 bil\u0259c\u0259yi potensial anti-Az\u0259rbaycan f\u0259aliyy\u0259tinin istiqam\u0259tl\u0259rind\u0259n biri d\u0259 \u00f6lk\u0259miz\u0259 qar\u015f\u0131 casusluq f\u0259aliyy\u0259tinin t\u0259\u015fkili il\u0259 ba\u011fl\u0131 ola bil\u0259r. G\u00fcrc\u00fcstan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n\u0131n \u00f6lk\u0259mizl\u0259 geni\u015f \u0259laq\u0259l\u0259r\u0259 malik oldu\u011funu, b\u0259zil\u0259rinin is\u0259 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 davaml\u0131 \u0259sasda ya\u015fay\u0131b f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rdiyini n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq bu ehtimal daim \u00f6z ciddiliyini qoruyub saxlayacaqd\u0131r. G\u00fcrc\u00fcstanda az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n i\u015fsizlik probleminin, h\u0259m\u00e7inin sosial-iqtisadi \u00e7\u0259tinlikl\u0259rinin h\u0259l\u0259 d\u0259 h\u0259llini tapmayan probleml\u0259r oldu\u011funu n\u0259z\u0259r\u0259 alsaq, xarici q\u00fcvv\u0259l\u0259rin b\u00f6lg\u0259y\u0259 t\u0259sir etm\u0259si imkanlar\u0131 y\u00fcks\u0259kdir. M\u0259s\u0259l\u0259n, 2019-cu ild\u0259 G\u00fcrc\u00fcstan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 aras\u0131nda apar\u0131lm\u0131\u015f sor\u011funun n\u0259tic\u0259l\u0259rind\u0259n bel\u0259 m\u0259lum olmu\u015fdur ki, soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n 68 faizi \u00f6z\u00fcn\u00fc i\u015fsiz hesab edir, ciddi maliyy\u0259 \u00e7\u0259tinlikl\u0259ril\u0259 \u00fczl\u0259\u015fdikl\u0259rini gizl\u0259tmirdil\u0259r.<br>Bu g\u00fcn d\u0259 v\u0259ziyy\u0259t \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 d\u0259yi\u015fm\u0259yib. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin\u0259 cavabdeh olan qurumlar bu riskl\u0259ri m\u00fctl\u0259q n\u0259z\u0259r\u0259 almal\u0131d\u0131rlar. Bu problemi \u00f6lk\u0259mizin lehin\u0259 tez bir zamanda v\u0259 effektiv h\u0259ll etm\u0259yin yollar\u0131ndan biri d\u0259 G\u00fcrc\u00fcstana investisiyalar yat\u0131ran Az\u0259rbaycan \u015firk\u0259tl\u0259rinin soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n i\u015fl\u0259 t\u0259minat\u0131nda aktivlik g\u00f6st\u0259rm\u0259sil\u0259 ba\u011fl\u0131 ola bil\u0259r. Bu, x\u00fcsusil\u0259 neft v\u0259 turizm sah\u0259l\u0259rind\u0259 ciddi n\u0259tic\u0259l\u0259r ver\u0259 bil\u0259r.<br>Bir m\u0259s\u0259l\u0259ni d\u0259 unutmaq laz\u0131m deyil ki, Borcal\u0131 b\u00f6lg\u0259si Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00f6vl\u0259t s\u0259rh\u0259dl\u0259rinin yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda yerl\u0259\u015fir v\u0259 bu \u0259razid\u0259n \u00f6lk\u0259mizin iqtisadiyyat\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn strateji \u0259h\u0259miyy\u0259t\u0259 malik bir \u00e7ox kommunikasiyalar ke\u00e7ir. H\u0259min kommuni\u00ackasiyalar\u0131n t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi d\u0259 m\u00fcmk\u00fcn riskl\u0259rd\u0259n biri kimi daim diqq\u0259t m\u0259rk\u0259zind\u0259 saxlan\u0131lmal\u0131d\u0131r.<br>\u0130ran\u0131n G\u00fcrc\u00fcstanda az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n kompakt ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u0259razil\u0259rd\u0259 n\u00fcfuz imkanlar\u0131n\u0131 geni\u015fl\u0259ndirm\u0259si, h\u0259m\u00e7inin aktiv m\u0259zh\u0259b\u00e7ilik f\u0259aliyy\u0259ti hesab\u0131na ona loyal olan sosial dayaqlar yaratmas\u0131 Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyi \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fc\u0259yy\u0259n t\u0259hdidl\u0259r t\u00f6r\u0259tm\u0259k potensial\u0131na malikdir. Bu t\u0259hdidl\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00f6lg\u0259d\u0259 boy\u00fck n\u00fcfuz sahibi olan Az\u0259rbaycan iqtisadi, sosial-m\u0259d\u0259ni v\u0259 b\u0259z\u0259n h\u0259tta siyasi t\u0259sir vasit\u0259l\u0259rind\u0259n istifad\u0259 etm\u0259lidir. D\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 qeyd etdiyimiz kimi, Elm v\u0259 T\u0259hsil Nazirliyi G\u00fcrc\u00fcstandak\u0131 soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n balalar\u0131n\u0131 d\u0259rslikl\u0259rl\u0259, dig\u0259r d\u0259rs l\u0259vazimatlar\u0131 il\u0259 laz\u0131mi s\u0259viyy\u0259d\u0259 t\u0259min etm\u0259lidir. G\u0259ncl\u0259rin dini t\u0259hsil dal\u0131nca Tehrana deyil, m\u0259hz Bak\u0131ya ba\u011fl\u0131 olmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn onlar\u0131n sosial-iqtisadi v\u0259ziyy\u0259tinin yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131, m\u0259d\u0259ni h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n qorunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn planl\u0131 f\u0259aliyy\u0259tin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si, konkret strategiyan\u0131n i\u015fl\u0259nib-haz\u0131rlanmas\u0131 qa\u00e7\u0131lmazd\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p>\u0130ran\u0131n ba\u015fl\u0131ca t\u0259sir al\u0259ti kimi geni\u015f istifad\u0259 etdiyi dini maarif\u00e7ilik v\u0259 dini t\u0259hsil istiqam\u0259tl\u0259rind\u0259 d\u0259 \u0259sasl\u0131 qabaqlay\u0131c\u0131 t\u0259dbirl\u0259rin g\u00f6r\u00fclm\u0259si z\u0259ruridir. M\u0259s\u0259l\u0259n, Az\u0259rbaycanda f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n \u0130lahiyyat \u0130nstitutu t\u0259r\u0259find\u0259n G\u00fcrc\u00fcstanda ya\u015fayan soyda\u015flar\u0131m\u0131z \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcvafiq t\u0259qa\u00fcd proqramlar\u0131n\u0131n t\u0259tbiqi, ruhanil\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn Az\u0259rbaycanda m\u00fc\u0259yy\u0259n kurslar\u0131n t\u0259\u015fkili v\u0259 h\u0259v\u0259sl\u0259ndirici maddi d\u0259st\u0259yin verilm\u0259si d\u0259 faydal\u0131 olar. \u00dcmummilli Liderimiz Heyd\u0259r \u018fliyevin strateji kursunu dinamik inki\u015fafla h\u0259yata ke\u00e7ir\u0259n M\u00fcz\u0259ff\u0259r Ali Ba\u015f Komandan\u0131m\u0131z c\u0259nab \u0130lham \u018fliyevin h\u0259rbi-siyasi-diplomatik m\u0259har\u0259ti say\u0259sind\u0259 44 g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 m\u00fcq\u0259dd\u0259s \u015f\u0259hidl\u0259rinmizin can\u0131, igid qazil\u0259rimizin qan\u0131 v\u0259 r\u0259\u015fad\u0259tli ordumuzun g\u00fcc\u00fc hesab\u0131na 30 illik Qaraba\u011f h\u0259sr\u0259tin\u0259 son qoyaraq, b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyan\u0131 heyr\u0259tl\u0259ndir\u0259n Z\u0259f\u0259r\u0259 imza atd\u0131q. Bu q\u0259l\u0259b\u0259mizi h\u0259zm ed\u0259 bilm\u0259yib, s\u0259rh\u0259dimizd\u0259 h\u0259rbi t\u0259lim ke\u00e7\u0259r\u0259k bizi t\u0259hdid etm\u0259k ist\u0259y\u0259n, Qafanda Konsulluq a\u00e7\u0131b d\u00fc\u015fm\u0259nimizl\u0259 dostluq ed\u0259n \u0130ran\u0131n G\u00fcrc\u00fcstanda soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131 dini t\u0259lim ad\u0131 alt\u0131nda casuslu\u011fa c\u0259lb etm\u0259y\u0259c\u0259yin\u0259 nec\u0259 inanmaq olar. Heyd\u0259r \u018fliyevl\u0259 \u015eevardnadze dostlu\u011fundan laz\u0131m\u0131nca istifad\u0259 ed\u0259 bilm\u0259dik, bar\u0131 indi, Az\u0259rbaycan\u0131n regionda g\u00fcc sahibi oldu\u011fu m\u0259qamda, Az\u0259rbaycan v\u0259 G\u00fcrc\u00fcstan r\u0259hb\u0259rl\u0259rinin dostlu\u011fundan, iki \u00f6lk\u0259 aras\u0131ndak\u0131 strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131qdan istifad\u0259 edib, G\u00fcrc\u00fcstandak\u0131 soyda\u015flar\u0131m\u0131za qay\u011f\u0131-diqq\u0259ti art\u0131rmal\u0131, gedi\u015f-g\u0259li\u015fi sad\u0259l\u0259\u015fdirilm\u0259li, \u0259laq\u0259l\u0259rimizi daha da geni\u015fl\u0259ndirm\u0259liyik.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ramiz H\u0259s\u0259nov,<br>\u201cBor\u00e7al\u0131 C\u0259miyy\u0259ti\u201d \u0130ctimai Birliyinin s\u0259dri<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bizim \u201cBor\u00e7al\u0131 C\u0259miyy\u0259ti\u201d \u0130ctimai Birliyi yarand\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnd\u0259n G\u00fcrc\u00fcstanda az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n kompakt \u015f\u0259kild\u0259 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 Kvamo Kartli (Bor\u00e7al\u0131) b\u00f6lg\u0259sind\u0259, Tbilisi, Marneuli, Qara\u00e7\u00f6p v\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":174269,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"footnotes":""},"categories":[23,47,7,5],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/174268"}],"collection":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=174268"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/174268\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":174270,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/174268\/revisions\/174270"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/174269"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=174268"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=174268"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=174268"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}