{"id":176704,"date":"2023-03-31T15:22:35","date_gmt":"2023-03-31T11:22:35","guid":{"rendered":"http:\/\/hakimiyyet.info.az\/?p=176704"},"modified":"2023-03-31T15:22:37","modified_gmt":"2023-03-31T11:22:37","slug":"secki-korlugu-q%c9%99rb-mediasinin-az%c9%99rbaycana-qarsi-q%c9%99r%c9%99zli-movqeyi-haqqinda","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/?p=176704","title":{"rendered":"Se\u00e7ki korlu\u011fu: Q\u0259rb medias\u0131n\u0131n Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 q\u0259r\u0259zli m\u00f6vqeyi haqq\u0131nda"},"content":{"rendered":"\n<p><strong><em>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Beyn\u0259lxalq M\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin T\u0259hlili M\u0259rk\u0259zi bir s\u0131ra Q\u0259rb medias\u0131, t\u0259hlil m\u0259rk\u0259zl\u0259ri v\u0259 ekspertl\u0259rinin Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 q\u0259r\u0259zli m\u00fcnasib\u0259ti, x\u00fcsus\u0259n Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sinin t\u0259hrif olunmu\u015f formada i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131lmas\u0131 haqq\u0131nda geni\u015f hesabat d\u0259rc edib.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Hesabatda qeyd olundu\u011fu kimi, Sovet \u0130ttifaq\u0131n\u0131n s\u00fcqutuna q\u0259d\u0259r Q\u0259rbd\u0259ki erm\u0259ni diasporu m\u00fcxt\u0259lif \u00f6lk\u0259l\u0259rin intellektual, akademik, i\u015fg\u00fczar v\u0259 m\u0259d\u0259ni elitas\u0131na effektiv \u015f\u0259kild\u0259 inteqrasiya ed\u0259r\u0259k yet\u0259rinc\u0259 g\u00fccl\u00fc v\u0259 n\u00fcfuzlu m\u00f6vqel\u0259r tutma\u011fa m\u00fcv\u0259ff\u0259q olub.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Bundan ba\u015fqa, erm\u0259ni diasporu \u00f6zl\u0259rini &#8220;tarix\u0259n z\u00fclm\u0259 m\u0259ruz&#8221; qalm\u0131\u015f xalqlardan biri kimi t\u0259qdim ed\u0259r\u0259k viktimizasiya haqq\u0131nda na\u011f\u0131l\u0131 faktiki olaraq daha qlobal s\u0259viyy\u0259d\u0259 liberal g\u00fcnd\u0259liy\u0259 daxil etm\u0259y\u0259 nail olub. Uzun ill\u0259r \u0259rzind\u0259 &#8220;soyq\u0131r\u0131m\u0131n tan\u0131nmas\u0131&#8221; kampaniyalar\u0131na \u0259h\u0259miyy\u0259tli resurslar, o c\u00fcml\u0259d\u0259n maliyy\u0259 v\u0259 insan kapital\u0131 ayr\u0131l\u0131b. Bu propaqanda erm\u0259ni lobbiisinin m\u00fch\u00fcm d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 siyasi d\u0259st\u0259k v\u0259 maliyy\u0259 resurslar\u0131 \u0259ld\u0259 etm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b olub ki, bunlar da Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 h\u0259m h\u0259rbi t\u0259cav\u00fcz\u0259, h\u0259m d\u0259 informasiya m\u00fcharib\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259lib.<\/p>\n\n\n\n<p>Q\u0259rbd\u0259ki Az\u0259rbaycan icmas\u0131 is\u0259 \u0259ksin\u0259, SSR\u0130-nin s\u00fcqutunad\u0259k dem\u0259k olar ki, tan\u0131nmay\u0131b v\u0259 Q\u0259rb d\u00fcnyas\u0131nda n\u00fcmay\u0259nd\u0259liyi v\u0259 ya birba\u015fa t\u0259maslar\u0131 olmay\u0131b. Az\u0259rbaycan\u0131n tarix\u0259n s\u0259sinin \u00e7\u0131xmamas\u0131 Q\u0259rb ictimai r\u0259yind\u0259 erm\u0259ni n\u00f6qteyi-n\u0259z\u0259rinin v\u0259 na\u011f\u0131llar\u0131n\u0131n dominantl\u0131\u011f\u0131 il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259nib. Yaln\u0131z 1991-ci ild\u0259 m\u00fcst\u0259qillik \u0259ld\u0259 etdikd\u0259n sonra Az\u0259rbaycan c\u0259miyy\u0259ti Q\u0259rbin intellektual platformalar\u0131na v\u0259 akademik institutlar\u0131na \u00e7\u0131x\u0131\u015f \u0259ld\u0259 edib, lakin az\u0259rbaycanl\u0131 ekspert v\u0259 aliml\u0259rin g\u0259nc n\u0259sli formala\u015fm\u0131\u015f fikir v\u0259 t\u0259s\u0259vv\u00fcrl\u0259r s\u0259b\u0259bind\u0259n ciddi probleml\u0259rl\u0259 \u00fczl\u0259\u015fibl\u0259r. Onlar \u00e7ox vaxt alternativ bax\u0131\u015f n\u00f6qt\u0259sin\u0259 ad\u0259t\u0259n q\u0259r\u0259zli m\u00fcnasib\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n Q\u0259rb akademik jurnal v\u0259 medias\u0131nda \u00f6z yana\u015fmalar\u0131n\u0131 d\u0259rc ed\u0259rk\u0259n \u00e7\u0259tinlikl\u0259rl\u0259 \u00fczl\u0259\u015firl\u0259r&#8221;, &#8211; materialda deyilir.<\/p>\n\n\n\n<p>Beyn\u0259lxalq M\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin T\u0259hlili M\u0259rk\u0259zinin ekspertl\u0259ri 2-ci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sin\u0259d\u0259k Erm\u0259nistanla Az\u0259rbaycan aras\u0131ndak\u0131 m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259r haqq\u0131nda reportaj v\u0259 \u015f\u0259rhl\u0259rin b\u00f6y\u00fck hiss\u0259sinin status-kvonun v\u0259 Erm\u0259nistan t\u0259r\u0259find\u0259n Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131n\u0131n i\u015f\u011fal\u0131n\u0131n haql\u0131 \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131na y\u00f6n\u0259ldiyini vur\u011fulay\u0131rlar. Q\u0259rb medias\u0131nda bu c\u00fcr &#8220;balansla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f yana\u015fma&#8221; t\u0259cav\u00fczkarla qurban aras\u0131nda he\u00e7 bir f\u0259rq qoymadan beyn\u0259lxalq h\u00fcququn t\u0259m\u0259l prinsipl\u0259rini g\u00f6rm\u0259zd\u0259n g\u0259lirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Hesabatda Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 q\u0259r\u0259zli m\u00fcnasib\u0259t\u0259, x\u00fcsus\u0259n Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sinin t\u0259hrif olunmas\u0131na dair bir s\u0131ra n\u00fcmun\u0259l\u0259r g\u0259tirilir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259si zaman\u0131 Q\u0259rbd\u0259 bir s\u0131ra t\u0259dbirl\u0259r ke\u00e7irilib v\u0259 burada erm\u0259ni yana\u015fmas\u0131 t\u0259bli\u011f edilib. M\u0259s\u0259l\u0259n 31 oktyabr 2020-ci ild\u0259 Los-Ancelesd\u0259ki Kaliforniya universiteti bir g\u00fcnl\u00fck \u00fcmumerm\u0259ni konfrans\u0131 ke\u00e7irib v\u0259 burada g\u00f6zl\u0259nildiyi kimi, ke\u00e7mi\u015f v\u0259 cari hadis\u0259l\u0259r haqq\u0131nda erm\u0259nip\u0259r\u0259st, birt\u0259r\u0259fli m\u0259lumatlar t\u0259qdim olunub.<\/p>\n\n\n\n<p>Dig\u0259r bir hal is\u0259 Kolumbiya Universitetinin erm\u0259ni m\u0259rk\u0259zi t\u0259r\u0259find\u0259n noyabr\u0131n 5-d\u0259 be\u015f n\u0259f\u0259r erm\u0259nin i\u015ftirak\u0131 il\u0259 Qaraba\u011fdak\u0131 v\u0259ziyy\u0259tin mediada i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131lmas\u0131 haqq\u0131nda m\u00fczakir\u0259 ke\u00e7irilm\u0259si olub. T\u0259dbir\u0259 bir n\u0259f\u0259r d\u0259 olsun az\u0259rbaycanl\u0131 m\u0259ruz\u0259\u00e7i d\u0259v\u0259t edilm\u0259mi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bundan ba\u015fqa, Kolumbiya Universitetinin \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131n\u0131n T\u0259dqiqat\u0131 \u0130nstitutununun s\u00fclh quruculu\u011fu v\u0259 h\u00fcquqlar \u00fczr\u0259 proqram\u0131 \u00e7\u0259t\u00e7iv\u0259sind\u0259 noyabr\u0131n 12-d\u0259 &#8220;[d\u0131rnaqaras\u0131] &#8220;Artsax&#8221;da (&#8220;Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f&#8221;da) insan h\u00fcquqlar\u0131 v\u0259 xarici terror\u00e7uluq f\u0259aliyy\u0259ti&#8221; t\u0259dqiqat layih\u0259si ba\u015flad\u0131l\u0131b. Burada Az\u0259rbaycan t\u0259r\u0259find\u0259 guya islam terror\u00e7ular\u0131n\u0131n oldu\u011funa dair \u0259sass\u0131z iddialar \u0259ks olunub.<\/p>\n\n\n\n<p>\u018ffsuslar olsun ki, Erm\u0259nistan-Az\u0259rbaycan m\u00fcnaqi\u015f\u0259sind\u0259ki hadis\u0259l\u0259r\u0259 birt\u0259r\u0259fli yana\u015fma t\u0259kc\u0259 akademik dair\u0259l\u0259rd\u0259 ke\u00e7iril\u0259n t\u0259dbirl\u0259rl\u0259 m\u0259hdudla\u015fm\u0131r. Jurnalistl\u0259r v\u0259 reportyorlar t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin birt\u0259r\u0259fli i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131lmas\u0131 hallar\u0131 da var.<\/p>\n\n\n\n<p>Kanadal\u0131 &#8220;jurnalist&#8221; v\u0259 &#8220;analitik&#8221; Nil Hauer \u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sini aktiv \u015f\u0259kild\u0259 Erm\u0259nistan m\u00f6vqeyind\u0259n i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131b. Hauer d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 \u00f6z reportajlar\u0131nda hadis\u0259l\u0259r\u0259 birt\u0259r\u0259fli yana\u015fma n\u00fcmayi\u015f etdirib. Onun reportajlar\u0131 q\u0259r\u0259zli v\u0259 qeyri-m\u00f6t\u0259b\u0259r m\u0259nb\u0259 kimi bilin\u0259n, b\u00fct\u00fcn m\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 erm\u0259ni \u0259halisini regiondak\u0131 v\u0259ziyy\u0259tl\u0259 ba\u011fl\u0131 \u00e7a\u015fq\u0131nl\u0131\u011fa salan &#8220;WarGonzo&#8221; teleqram kanal\u0131 kimi m\u0259nb\u0259l\u0259r\u0259 \u0259saslan\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>Daha bir psevdo-jurnalist daha \u0259vv\u0259l Yax\u0131n \u015e\u0259rq regionu \u00fczr\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n v\u0259 RPK (K\u00fcrd\u00fcstan F\u0259hl\u0259 Partiyas\u0131) v\u0259 onunla \u0259laq\u0259dar dig\u0259r terror\u00e7u t\u0259\u015fkilatlar\u0131 \u0259laq\u0259li olmaqda \u015f\u00fcbh\u0259li bilin\u0259n Lindsi Sneldir. 2016-c\u0131 ild\u0259 Suriya-T\u00fcrkiy\u0259 s\u0259rh\u0259ddini qanunsuz ke\u00e7diyin\u0259 g\u00f6r\u0259 saxlan\u0131lan Snel saxlan\u0131lmas\u0131na g\u00f6r\u0259 T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n qisas almaq \u00fc\u00e7\u00fcn ist\u0259nil\u0259n f\u00fcrs\u0259td\u0259n, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Erm\u0259nistan-Az\u0259rbaycan m\u00fcnaqi\u015f\u0259sind\u0259n istifad\u0259 edir. O, m\u00fcnaqi\u015f\u0259ni birt\u0259r\u0259fli i\u015f\u0131qland\u0131raraq h\u0259tta &#8220;Human Rights Watch&#8221; t\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n Erm\u0259nistan\u0131n h\u0259rbi cinay\u0259tl\u0259rin\u0259 dair hesabat\u0131na da etiraz edib. Snel h\u0259m\u00e7inin &#8220;&#8221;Amnesty International&#8221;\u0131n Az\u0259rbaycan t\u0259r\u0259find\u0259n r\u00fc\u015fv\u0259tl\u0259 \u0259l\u0259 al\u0131nmas\u0131&#8221; ideyas\u0131n\u0131 d\u0259st\u0259kl\u0259yib.<\/p>\n\n\n\n<p>Amerika Sahibkarl\u0131q \u0130nstitutunun (AEI) elmi i\u015f\u00e7isi Maykl Rubin m\u00fcxt\u0259lif media vasit\u0259l\u0259rind\u0259, x\u00fcsus\u0259n &#8220;National Interest&#8221; v\u0259 &#8220;Washington Examiner&#8221;d\u0259 aktiv \u015f\u0259kild\u0259 Az\u0259rbaycan \u0259leyhin\u0259 m\u0259qal\u0259l\u0259r d\u0259rc edir. T\u0259kc\u0259 2020-ci ilin noyabr ay\u0131nda Rubin bu jurnallarda a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 birt\u0259r\u0259fli yana\u015fman\u0131n \u0259ks olundu\u011fu, anti-Az\u0259rbaycan na\u011f\u0131llar\u0131 \u00e7a\u015fq\u0131nl\u0131\u011f\u0131na aid olan 10 m\u0259qal\u0259 d\u0259rc edib. Onun materiallar\u0131 yalan m\u0259lumatlarla, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Az\u0259rbaycan\u0131n beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259d\u0259 q\u0259bul edilmi\u015f \u0259razisi olan, 27 il \u0259rzind\u0259 erm\u0259ni i\u015f\u011fal\u0131 alt\u0131nda qalan \u0259razisind\u0259 h\u0259rbi \u0259ks-\u0259m\u0259liyyat apard\u0131\u011f\u0131na dair \u0259sass\u0131z iddialarla doludur.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131, b\u00fct\u00fcnl\u00fckd\u0259 Erm\u0259nistan-Az\u0259rbaycan m\u00fcnaqi\u015f\u0259sin\u0259 q\u0259r\u0259zli v\u0259 birt\u0259f\u0259li yana\u015fma m\u00fcxt\u0259lif media vasit\u0259l\u0259rinin, idar\u0259 v\u0259 jurnalistl\u0259rin n\u0259\u015frl\u0259rind\u0259 tez-tez m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur. Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00f6vqeyinin istisna edilm\u0259si bu media vasit\u0259l\u0259rinin, h\u0259m\u00e7inin m\u00fcvafiq jurnalist v\u0259 ekspertl\u0259rin q\u0259r\u0259zsizliyini v\u0259 d\u00fcr\u00fcstl\u00fcy\u00fcn\u00fc \u015f\u00fcbh\u0259 alt\u0131nda qoyur. Bu birt\u0259r\u0259fli yana\u015fma Az\u0259rbaycan\u0131n m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rinin h\u00fcquqlar\u0131na qar\u015f\u0131 laqeydlikl\u0259 birlikd\u0259 m\u00fcnaqi\u015f\u0259 haqq\u0131nda bir \u00e7ox yanl\u0131\u015f t\u0259s\u0259vv\u00fcrl\u0259r do\u011furub v\u0259 regional m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin s\u00fclh yolu il\u0259 h\u0259lli istiqam\u0259tind\u0259 s\u0259yl\u0259ri pozub. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n regionu v\u0259 Erm\u0259nistan-Az\u0259rbaycan s\u00fclh prosesini i\u015f\u0131qland\u0131ran b\u00fct\u00fcn media platformalar\u0131 v\u0259 \u015f\u0259xsl\u0259rin neytral olmas\u0131 v\u0259 s\u00fclh\u00fcn, bar\u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n v\u0259 beyn\u0259lxalq h\u00fcquq normalar\u0131na h\u00f6rm\u0259tin t\u0259minat\u0131n\u0131 t\u0259bli\u011f etm\u0259l\u0259ri son d\u0259r\u0259c\u0259 vacibdir&#8221;, &#8211; hesabatda deyilir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Beyn\u0259lxalq M\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin T\u0259hlili M\u0259rk\u0259zi bir s\u0131ra Q\u0259rb medias\u0131, t\u0259hlil m\u0259rk\u0259zl\u0259ri v\u0259 ekspertl\u0259rinin Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 q\u0259r\u0259zli m\u00fcnasib\u0259ti, x\u00fcsus\u0259n Qaraba\u011f&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":176705,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"footnotes":""},"categories":[23,9,45,7,5],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/176704"}],"collection":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=176704"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/176704\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":176706,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/176704\/revisions\/176706"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/176705"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=176704"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=176704"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=176704"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}