{"id":197344,"date":"2026-08-11T13:30:03","date_gmt":"2026-08-11T09:30:03","guid":{"rendered":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/?p=197344"},"modified":"2026-08-11T13:30:04","modified_gmt":"2026-08-11T09:30:04","slug":"beyn%c9%99lxalq-dekolonizasiya-c%c9%99bh%c9%99si-korsikadan-fransaya-cagiris-edib","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/?p=197344","title":{"rendered":"Beyn\u0259lxalq Dekolonizasiya C\u0259bh\u0259si Korsikadan Fransaya \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f edib"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong><em>Avqustun 7-9-da Korsikan\u0131n Korti \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 Korsikan\u0131n m\u00fcst\u0259qilliyi u\u011furunda m\u00fcbariz\u0259 aparan \u201cNazione\u201d siyasi h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 \u201cBeyn\u0259lxalq G\u00fcnl\u0259r\u201d adl\u0131 t\u0259dbirin n\u00f6vb\u0259ti, 44-c\u00fc burax\u0131l\u0131\u015f\u0131 ke\u00e7irilib.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bu bar\u0259d\u0259&nbsp;<a href=\"https:\/\/azertag.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">AZ\u018fRTAC<\/a>-a Bak\u0131 T\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs Qrupundan (BTQ) m\u0259lumat verilib.<\/p>\n\n\n\n<p>Bildirilib ki, t\u0259dbird\u0259 BTQ-nin d\u0259st\u0259yi il\u0259 2024-c\u00fc ilin iyulunda Bak\u0131da t\u0259sis edilmi\u015f, Fransa v\u0259 Niderland\u0131n m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259 idar\u0259\u00e7iliyi alt\u0131nda olan D\u0259niza\u015f\u0131r\u0131 \u0259razil\u0259rin m\u00fcst\u0259qilliyi u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259 aparan siyasi partiya v\u0259 h\u0259r\u0259katlar\u0131 birl\u0259\u015fdir\u0259n Beyn\u0259lxalq Dekolonizasiya C\u0259bh\u0259sinin n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri d\u0259 i\u015ftirak edibl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u0259dbirin yekununda Beyn\u0259lxalq Dekolonizasiya C\u0259bh\u0259si t\u0259r\u0259find\u0259n &#8220;Korte B\u0259yannam\u0259si&#8221; q\u0259bul edilib.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u0259yannam\u0259d\u0259 qeyd olunur ki, Fransa d\u00f6vl\u0259tinin idar\u0259\u00e7iliyi alt\u0131nda olan b\u00fct\u00fcn f\u0259rqli co\u011frafi \u0259razil\u0259rd\u0259 yerli xalqlar\u0131n fundamental h\u00fcquqlar\u0131n\u0131 v\u0259 suverenliyini tapdalayan eyni kolonial istismar mexanizml\u0259ri t\u0259tbiq olunmaqdad\u0131r. R\u0259smi Parisin y\u00fcr\u00fctd\u00fcy\u00fc m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc m\u00f6vcud iqtisadi siyas\u0259tin yerli s\u0259rv\u0259tl\u0259ri amans\u0131zcas\u0131na talad\u0131\u011f\u0131, \u0259razil\u0259rd\u0259 s\u00fcni bahal\u0131q yaratd\u0131\u011f\u0131 v\u0259 k\u00fctl\u0259vi i\u015fsizlik formala\u015fd\u0131raraq g\u0259ncl\u0259ri \u00f6z do\u011fma yurdlar\u0131ndan uzaqla\u015fma\u011fa, m\u00fchacir\u0259t\u0259 v\u0259 ya sosial m\u00fcavin\u0259tl\u0259rd\u0259n as\u0131l\u0131 ya\u015fama\u011fa m\u0259hkum etdiyi k\u0259skin \u015f\u0259kild\u0259 vur\u011fulan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Bununla yana\u015f\u0131, Fransa \u201c\u0259dal\u0259t\u201d sisteminin birba\u015fa himay\u0259si v\u0259 \u015f\u0259rikliyi il\u0259 yerli \u0259halinin torpaqlar\u0131n\u0131n m\u00fcsadir\u0259 edildiyi, xarici maraqlara xidm\u0259t ed\u0259n spekulyasiyalara yol a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 v\u0259 demoqrafik strukturu d\u0259yi\u015f\u0259r\u0259k yerli xalqlar\u0131 \u00f6z v\u0259t\u0259nl\u0259rind\u0259 azl\u0131\u011fa \u00e7evirm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 planl\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 &#8220;m\u0259skunla\u015fd\u0131rma kolonizasiyas\u0131&#8221;n\u0131n davam etdirildiyi bildirilir. Fransa hakimiyy\u0259tinin m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259 \u0259leyhin\u0259 m\u00fcbariz\u0259 aparan dinc f\u0259allara v\u0259 m\u00fcqavim\u0259t h\u0259r\u0259katlar\u0131na qar\u015f\u0131 qanunsuz g\u00fcc t\u0259tbiq edib onlar\u0131 kriminalla\u015fd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 qeyd olunur. Vur\u011fulan\u0131r ki, r\u0259smi Paris Martinik v\u0259 Qvadelupda on minl\u0259rl\u0259 insan\u0131n h\u0259yat\u0131na t\u0259sir ed\u0259n qorxulu xlordekon pestisidi z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259si cinay\u0259ti kimi a\u011f\u0131r ekoloji v\u0259 humanitar skandallar\u0131n \u00fcst\u00fcn\u00fc m\u0259hk\u0259m\u0259 yolu il\u0259 \u00f6rt-basd\u0131r ed\u0259r\u0259k tam c\u0259zas\u0131zl\u0131q m\u00fchiti formala\u015fd\u0131r\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u0259yannam\u0259d\u0259 Beyn\u0259lxalq Dekolonizasiya C\u0259bh\u0259si Fransadan t\u0259l\u0259b edir ki, Fransa d\u00f6vl\u0259ti Yeni Kaledoniyadak\u0131 (Kanaki) Bujival sazi\u015fl\u0259ri, Korsikadak\u0131 Bovo prosesi v\u0259 dig\u0259r regionlarda davam ed\u0259n m\u00fczakir\u0259l\u0259r vasit\u0259sil\u0259 bu xalqlar\u0131n milli v\u0259 siyasi m\u00f6vcudlu\u011funu danmaq, onlar\u0131 sad\u0259c\u0259 h\u00fcquqsuz &#8220;ada icmas\u0131&#8221; s\u0259viyy\u0259sin\u0259 endirm\u0259k c\u0259hdl\u0259rin\u0259 d\u0259rhal son qoymal\u0131d\u0131r. Bu \u0259razil\u0259rin h\u0259r birinin beyn\u0259lxalq h\u00fcquqa v\u0259 tarixi legitimliy\u0259 malik, \u00f6z m\u00fcq\u0259dd\u0259rat\u0131n\u0131 t\u0259yin etm\u0259k h\u00fcququ olan m\u00fcst\u0259qil mill\u0259tl\u0259r oldu\u011funu b\u0259yan edir. C\u0259bh\u0259, BMT Ba\u015f Assambleyas\u0131n\u0131n m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259\u00e7iliyin tamamil\u0259 l\u0259\u011fv edilm\u0259sini ehtiva ed\u0259n 75\/123 sayl\u0131 tarixi q\u0259tnam\u0259sin\u0259 istinad ed\u0259r\u0259k, Fransan\u0131n m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259\u00e7iliyi alt\u0131nda ya\u015fayan D\u0259niza\u015f\u0131r\u0131 \u0259razil\u0259rin yenid\u0259n BMT-nin r\u0259smi dekolonizasiya olunmal\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259r siyah\u0131s\u0131na sal\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn qlobal m\u00fcst\u0259vid\u0259 h\u00fcquqi, diplomatik v\u0259 siyasi add\u0131mlar\u0131n\u0131 daha da geni\u015fl\u0259ndir\u0259c\u0259yini v\u0259 bu kollektiv strategiyan\u0131 k\u0259sintisiz davam etdir\u0259c\u0259yini elan edir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Avqustun 7-9-da Korsikan\u0131n Korti \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 Korsikan\u0131n m\u00fcst\u0259qilliyi u\u011furunda m\u00fcbariz\u0259 aparan \u201cNazione\u201d siyasi h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 \u201cBeyn\u0259lxalq G\u00fcnl\u0259r\u201d adl\u0131 t\u0259dbirin n\u00f6vb\u0259ti,&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":197345,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"footnotes":""},"categories":[23,9,7,5],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/197344"}],"collection":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=197344"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/197344\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":197346,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/197344\/revisions\/197346"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/197345"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=197344"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=197344"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=197344"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}