{"id":198645,"date":"2026-08-17T21:30:07","date_gmt":"2026-08-17T17:30:07","guid":{"rendered":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/?p=198645"},"modified":"2026-08-17T21:30:08","modified_gmt":"2026-08-17T17:30:08","slug":"iran-x%c9%99z%c9%99r-d%c9%99nizi-il%c9%99-bagli-razilasmani-parlament%c9%99-gond%c9%99rib","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/?p=198645","title":{"rendered":"\u0130ran X\u0259z\u0259r d\u0259nizi il\u0259 ba\u011fl\u0131 raz\u0131la\u015fman\u0131 parlament\u0259 g\u00f6nd\u0259rib"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong><em>\u0130ran hakimiyy\u0259ti 2018-ci ild\u0259 Qazax\u0131stan\u0131n Aktau \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 imzalanm\u0131\u015f X\u0259z\u0259r d\u0259nizind\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizlikl\u0259 ba\u011fl\u0131 sazi\u015fi ratifikasiya \u00fc\u00e7\u00fcn parlament\u0259 g\u00f6nd\u0259rib.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Middle East Forum&#8221;un m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, q\u0259rar Ukraynan\u0131n Rusiyaya ged\u0259n \u0130ran y\u00fck g\u0259misin\u0259 z\u0259rb\u0259sind\u0259n sonra X\u0259z\u0259rin t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin\u0259 artan diqq\u0259t fonunda q\u0259bul edilib.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u0259\u015frin m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, X\u0259z\u0259ryan\u0131 be\u015f d\u00f6vl\u0259t \u2013 Az\u0259rbaycan, Rusiya, Qazax\u0131stan, T\u00fcrkm\u0259nistan v\u0259 \u0130ran may ay\u0131nda Tehranda n\u00f6vb\u0259ti g\u00f6r\u00fc\u015f ke\u00e7irm\u0259li idi. Lakin m\u00fcharib\u0259 s\u0259b\u0259bind\u0259n t\u0259dbir 23 avqust 2026-c\u0131 il tarixin\u0259 t\u0259xir\u0259 sal\u0131n\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>Qar\u015f\u0131dak\u0131 sammitin \u0259sas m\u00f6vzular\u0131ndan biri X\u0259z\u0259r d\u0259nizinin sahil x\u0259ttinin azalmas\u0131 olmal\u0131 idi. Son ill\u0259rd\u0259 d\u0259niz s\u0259viyy\u0259sinin d\u0259yi\u015fm\u0259si sahilyan\u0131 infrastruktur v\u0259 g\u0259mi\u00e7ilik \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi probleml\u0259r yarad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>X\u0259z\u0259r d\u0259nizinin h\u00fcquqi statusu haqq\u0131nda Konvensiya be\u015f d\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n 2018-ci ild\u0259 Aktau \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 imzalan\u0131b. S\u0259n\u0259d t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rini t\u0259nziml\u0259yir v\u0259 X\u0259z\u0259r d\u0259nizin\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131 olmayan d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rinin X\u0259z\u0259rd\u0259 m\u00f6vcudlu\u011funu qada\u011fan edir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130ran indiy\u0259d\u0259k sazi\u015fi ratifikasiya etm\u0259y\u0259n yegan\u0259 i\u015ftirak\u00e7\u0131 \u00f6lk\u0259 olaraq qal\u0131rd\u0131. \u0130ran Prezidenti M\u0259sud Peze\u015fkian s\u0259n\u0259di imzalanmas\u0131ndan s\u0259kkiz il sonra parlament\u0259 g\u00f6nd\u0259rib.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130ran Xarici \u0130\u015fl\u0259r Nazirliyinin n\u00fcmay\u0259nd\u0259si \u0130smay\u0131l B\u0259qai bildirib ki, sazi\u015fin ratifikasiyas\u0131 h\u00fcquqi bazadak\u0131 bo\u015fluqdan \u201cregiondank\u0259nar aktorlar\u0131n m\u00fcdaxil\u0259si v\u0259 sui-istifad\u0259si\u201d \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 edilm\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 ala bil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>Tehran\u0131n q\u0259rar\u0131 iyulun 25-d\u0259 Ukraynan\u0131n Rusiyaya ged\u0259n \u0130ran y\u00fck g\u0259misin\u0259 z\u0259rb\u0259 endirm\u0259sind\u0259n sonra q\u0259bul edilib. M\u0259lumatlara g\u00f6r\u0259, g\u0259mi h\u0259rbi y\u00fck da\u015f\u0131ya bil\u0259rdi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130ran medias\u0131 sazi\u015fin ratifikasiyas\u0131n\u0131n z\u0259ruriliyini X\u0259z\u0259r d\u0259nizinin t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min edilm\u0259si il\u0259 d\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirir. X\u00fcsusil\u0259 X\u0259z\u0259ryan\u0131 d\u00f6vl\u0259tl\u0259r\u0259 aid olmayan \u00f6lk\u0259l\u0259rin q\u00fcvv\u0259l\u0259rinin X\u0259z\u0259rd\u0259 m\u00fcmk\u00fcn m\u00f6vcudlu\u011fu il\u0259 ba\u011fl\u0131 narahatl\u0131qlar s\u0259sl\u0259ndirilir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bununla yana\u015f\u0131, \u0130randa sazi\u015f \u0259traf\u0131nda m\u00fczakir\u0259l\u0259r davam edir. S\u0259n\u0259din t\u0259nqid\u00e7il\u0259ri d\u0259niz m\u0259kanlar\u0131n\u0131n delimitasiyas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259ruri olan ilkin x\u0259tl\u0259rin d\u0259qiq m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259diyini bildirirl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>Dig\u0259r m\u00fch\u00fcm problem ekoloji v\u0259ziyy\u0259tdir. \u0130qlim d\u0259yi\u015fikliyi, b\u0259ndl\u0259rin tikintisi v\u0259 yeralt\u0131 sulardan h\u0259ddind\u0259n art\u0131q istifad\u0259 X\u0259z\u0259rin su ehtiyatlar\u0131n\u0131n azalmas\u0131na v\u0259 sahil x\u0259ttinin geri \u00e7\u0259kilm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b olur. Bu is\u0259 g\u0259mil\u0259rin limanlara \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131n\u0131 \u00e7\u0259tinl\u0259\u015fdirir v\u0259 onlar\u0131 daha dayaz \u0259razil\u0259rd\u0259n ke\u00e7m\u0259y\u0259 m\u0259cbur edir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu fonda X\u0259z\u0259ryan\u0131 be\u015f d\u00f6vl\u0259tin Tehranda ke\u00e7iril\u0259c\u0259k qar\u015f\u0131dak\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc \u0259lav\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259t qazan\u0131r. T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik, X\u0259z\u0259rin h\u00fcquqi statusu v\u0259 ekoloji d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r regionun ticar\u0259t v\u0259 n\u0259qliyyat mar\u015frutlar\u0131ndak\u0131 artan rolu il\u0259 s\u0131x \u0259laq\u0259li ola bil\u0259r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130ran hakimiyy\u0259ti 2018-ci ild\u0259 Qazax\u0131stan\u0131n Aktau \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 imzalanm\u0131\u015f X\u0259z\u0259r d\u0259nizind\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizlikl\u0259 ba\u011fl\u0131 sazi\u015fi ratifikasiya \u00fc\u00e7\u00fcn parlament\u0259 g\u00f6nd\u0259rib. &#8220;Middle East Forum&#8221;un&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":198646,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"footnotes":""},"categories":[23,9,5],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/198645"}],"collection":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=198645"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/198645\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":198647,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/198645\/revisions\/198647"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/198646"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=198645"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=198645"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=198645"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}