{"id":36683,"date":"2020-04-22T10:07:38","date_gmt":"2020-04-22T06:07:38","guid":{"rendered":"https:\/\/www.amimb.net\/2019\/36683"},"modified":"2020-04-22T10:07:38","modified_gmt":"2020-04-22T06:07:38","slug":"az%c9%99rbaycan-hokum%c9%99ti-milli-valyutanin-sabitliyini-t%c9%99min-etm%c9%99kl%c9%99-%c9%99sas-riskl%c9%99ri-oz-uz%c9%99rin%c9%99-goturub","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/?p=36683","title":{"rendered":"&#8220;Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti milli valyutan\u0131n sabitliyini t\u0259min etm\u0259kl\u0259 \u0259sas riskl\u0259ri \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fcb&#8221;"},"content":{"rendered":"<p>\u201cHakimiyyet.com\u201d x\u0259b\u0259r verir ki, <\/p>\n<div>\n<p>Beyn\u0259lxalq Valyuta Fondunun (BVF) proqnozuna \u0259sas\u0259n pandemiya n\u0259tic\u0259sind\u0259 qlobal iqtisadiyyat 2020-ci ild\u0259 3%, Orta \u015e\u0259rq v\u0259 M\u0259rk\u0259zi Asiyan\u0131n neft ixrac ed\u0259n \u00f6lk\u0259l\u0259rinin iqtisadiyyat\u0131 is\u0259 3,9% azalaca\u011f\u0131 halda, Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131 c\u0259mi 2,2% ki\u00e7il\u0259c\u0259k.\u00a0<\/p>\n<p>&#8220;<a href=\"https:\/\/apa.az\" target=\"_blank\" style=\"display: inline !important;\" rel=\"noopener noreferrer\">APA<\/a>-Economics&#8221;in m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, bunu \u0130qtisadi \u0130slahatlar\u0131n T\u0259hlili v\u0259 Kommunikasiya M\u0259rk\u0259zinin icra\u00e7\u0131 direktoru V\u00fcsal Qas\u0131ml\u0131 deyib.<\/p>\n<p>Onun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, Orta \u015e\u0259rq v\u0259 M\u0259rk\u0259zi Asiyan\u0131n neft-qaz ixrac ed\u0259n 11 \u00f6lk\u0259sinin i\u00e7\u0259risind\u0259 Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131 pandemiyadan \u0259n az z\u0259r\u0259r \u00e7\u0259k\u0259nl\u0259rin ilk \u00fc\u00e7l\u00fcy\u00fcnd\u0259dir.<\/p>\n<p>&#8220;Az\u0259rbaycan da OPEC+ \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 neft hasilat\u0131n\u0131 azald\u0131r v\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 neft qiym\u0259tl\u0259rind\u0259n itirir, sad\u0259c\u0259, Prezident \u0130lham \u018fliyevin r\u0259hb\u0259rliyil\u0259 qeyri-neft s\u0259nayesinin s\u00fcr\u0259tli art\u0131m\u0131 v\u0259 h\u00f6k\u00fcm\u0259tin effektiv anti-b\u00f6hran t\u0259dbirl\u0259ri hesab\u0131na \u00f6lk\u0259mizd\u0259 iqtisadi t\u0259n\u0259zz\u00fcl\u00fcn qar\u015f\u0131s\u0131 daha s\u0259m\u0259r\u0259li al\u0131n\u0131r. T\u0259kc\u0259 onu dem\u0259k kifay\u0259tdir ki, postsovet m\u0259kan\u0131nda pandemiyadan \u0259vv\u0259l v\u0259 sonra BVF-nin verdiyi iqtisadi art\u0131m proqnozlar\u0131 aras\u0131ndak\u0131 \u0259n az f\u0259rq olan \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259n biri Az\u0259rbaycand\u0131r, y\u0259ni pandemiya ba\u015fqalar\u0131na nisb\u0259t\u0259n bizim iqtisadi art\u0131ma daha az t\u0259sir edib. \u00c7\u00fcnki \u00f6lk\u0259mizd\u0259 pandemiya il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 b\u00fcdc\u0259si t\u0259xmin\u0259n 3,5 milyard manat t\u0259\u015fkil edir v\u0259 vaxt\u0131nda anti-b\u00f6hran t\u0259dbirl\u0259ri m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilib, eyni zamanda manat\u0131n sabitliyi \u00fc\u00e7\u00fcn 3 milyard manatdan art\u0131q v\u0259saitl\u0259 valyuta bazar\u0131na m\u00fcdaxil\u0259 edilib&#8221;,- dey\u0259 V. Qas\u0131ml\u0131 qeyd edib.<\/p>\n<p>Ekspertin fikrinc\u0259, postsovet m\u0259kan\u0131nda yegan\u0259 olaraq Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti milli valyutan\u0131n sabitliyini t\u0259min etm\u0259kl\u0259 \u0259sas riskl\u0259ri \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrd\u00fc v\u0259 makroiqtisadi sabitliyi qorudu. Yeri g\u0259lmi\u015fk\u0259n, pandemiyan\u0131n t\u0259siril\u0259 neft ixrac ed\u0259n v\u0259 tam \u00fcz\u0259n rejim\u0259 malik b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259l\u0259rin valyutas\u0131 devalvasiyaya u\u011fram\u0131\u015fd\u0131r.\u201d<\/p>\n<p>V. Qas\u0131ml\u0131 deyib ki, pandemiyan\u0131n iqtisadiyyata t\u0259siri il\u0259 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 iki m\u0259rh\u0259l\u0259 olacaq: \u201cHaz\u0131rda b\u00f6hran\u0131n d\u0259rinl\u0259\u015fm\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131n\u0131r v\u0259 sabitlik qorunur, ikinci m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 iqtisadiyyat\u0131n b\u0259rpas\u0131 ba\u015flayacaq. \u0130qtisadiyyat\u0131n b\u0259rpas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ucuz maliyy\u0259, y\u00fcng\u00fcl vergi y\u00fck\u00fc v\u0259 t\u0259l\u0259bi yaradan bazarlara \u00e7\u0131x\u0131\u015f daha \u00f6n\u0259mlidir.\u201d<\/p>\n<p>Haz\u0131rda d\u00fcnyadak\u0131 suveren fondlara t\u0259sirl\u0259rin \u00fc\u00e7 istiqam\u0259td\u0259 oldu\u011funu dey\u0259n V\u00fcsal Qas\u0131ml\u0131n\u0131n fikrinc\u0259, a\u015fa\u011f\u0131 neft qiym\u0259tl\u0259ri suveren fondlar\u0131n g\u0259lirl\u0259rini azald\u0131r, qiym\u0259tli ka\u011f\u0131zlar bazar\u0131nda 20-25 faizlik eni\u015f aktivl\u0259ri d\u0259y\u0259rsizl\u0259\u015fdirir v\u0259 pandemiya il\u0259 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 suveren fondlar\u0131n x\u0259rcl\u0259ri art\u0131b: \u201cJPMorgan-\u0131n hesablamar\u0131na g\u00f6r\u0259, qlobal pandemiyan\u0131n t\u0259siri il\u0259 d\u00fcnyadak\u0131 suveren s\u0259rv\u0259t fondlar\u0131 t\u0259xmin\u0259n 1 trilyon dollar d\u0259y\u0259rind\u0259 kapital itkisin\u0259 m\u0259ruz qal\u0131b. K\u00f6rf\u0259zd\u0259ki suveren fondlar\u0131n aktivl\u0259rinin bu ilin sonuna q\u0259d\u0259r 296 milyard dollar azalaca\u011f\u0131 proqnozla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. D\u00fcnyan\u0131n \u0259n iri suveren fondu \u2013 Norve\u00e7in Pensiya Fondu bu ilin ilk r\u00fcb\u00fcnd\u0259 113 milyard dollar, ba\u015fqa s\u00f6zl\u0259, Az\u0259rbaycan\u0131n D\u00f6vl\u0259t Neft Fondunun h\u0259cmind\u0259n az qala \u00fc\u00e7 d\u0259f\u0259y\u0259 q\u0259d\u0259r b\u00f6y\u00fck d\u0259y\u0259ri itirmi\u015fdir. Qlobal \u015foklar n\u0259tic\u0259sind\u0259 bu ilin ilk r\u00fcb\u00fcnd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n D\u00f6vl\u0259t Neft Fondunun aktivl\u0259rinin yenid\u0259n qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 q\u0131sam\u00fcdd\u0259tli bazar d\u0259y\u0259ri d\u0259yi\u015fk\u0259nliyind\u0259n yaranan m\u0259nfi f\u0259rq is\u0259 2,1 milyard manat olmu\u015fdur.D\u00f6vl\u0259t Neft Fondunun investisiya portfelinin 80 faizind\u0259n \u00e7oxunu likvid v\u0259 sabit g\u0259lirli al\u0259tl\u0259r t\u0259\u015fkil etdiyind\u0259n, qlobal \u015foklar\u0131n fondun aktivl\u0259rin\u0259 t\u0259sirini minimuma endirm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Eyni zamanda Fondun investisiya portfelinin 66 faizinin AB\u015e dollar\u0131nda olmas\u0131 v\u0259 bu valyutan\u0131n real effektiv m\u0259z\u0259nn\u0259sinin bu ilin \u0259vv\u0259lind\u0259n 8,5 faiz bahala\u015fmas\u0131aktivl\u0259rin d\u0259y\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edir. Yeri g\u0259lmi\u015fk\u0259n, D\u00f6vl\u0259t Neft Fondunun v\u0259saitl\u0259rinin 22,8 faizinin saxland\u0131\u011f\u0131 avronun da real effektiv m\u0259z\u0259nn\u0259si bu ilin \u0259vv\u0259lind\u0259n 3 faiz bahala\u015f\u0131b.\u201d<\/p>\n<p>V\u00fcsal Qas\u0131ml\u0131 bildirib ki, D\u00f6vl\u0259t Neft Fondunun istiqrazlar v\u0259 pul bazar\u0131 al\u0259tl\u0259rinin 37,8 faizinin yerl\u0259\u015fdirilm\u0259 m\u00fcdd\u0259tinin 1 il\u0259 q\u0259d\u0259r olmas\u0131, imkan verir ki, likvidlik ehtiyaclar\u0131 q\u0131sa zamanda \u00f6d\u0259nilsin: \u201c\u0130st\u0259nil\u0259n halda, Az\u0259rbaycanda xarici borclanmaya v\u0259 devalvasiyaya getm\u0259d\u0259n b\u00f6hranla daxili imkanlar hesab\u0131na m\u00fcbariz\u0259 apar\u0131lmas\u0131, post-pandemiya d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 iqtisadi b\u0259rpa prosesin\u0259 m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir ed\u0259c\u0259k.\u201d<\/p>\n<\/p><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cHakimiyyet.com\u201d x\u0259b\u0259r verir ki, Beyn\u0259lxalq Valyuta Fondunun (BVF) proqnozuna \u0259sas\u0259n pandemiya n\u0259tic\u0259sind\u0259 qlobal iqtisadiyyat 2020-ci ild\u0259 3%, Orta \u015e\u0259rq v\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":36684,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/36683"}],"collection":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=36683"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/36683\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/36684"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=36683"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=36683"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hakimiyyet.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=36683"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}